«Αυτοί που υπερασπίζονται την κάλπη της απλής αναλογικής, να μας πουν από τώρα με ποιους θέλουν να κυβερνήσουν»
Φανερά στεναχωρημένος για την τραγωδία των Τεμπών και την μοιραία σύγκρουση των τρένων στις 28 Φεβρουαρίου εμφανίστηκε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, μιλώντας στην εμπομπή «Πρωταγωνιστές» και τον Σταύρο Θεοδωράκη. Παράλλληλα, ο πρωθυπουργός ξεκαθάρισε ότι οι εκλογές θα γίνουν τον Μάιο, ενώ επίσης υπογράμμισε ότι δεν πρόκειται να διεξαχθούν τον Ιούλιο.
Ανοίγοντας τη συνέντευξη στον Alpha, ο πρωθυπουργός ανέφερε ότι η τραγωδία των Τεμπών ήταν η στιγμή που η χώρα μας ήρθε αντιμέτωπη με διαχρονικές αμαρτίες.
«Ήταν η στιγμή που η χώρα ήρθε αντιμέτωπη με διαχρονικές αμαρτίες και μια τραγωδία που ποτέ δεν θα έπρεπε ποτέ να είχε συμβεί», είπε ο πρωθυπουργός και πρόσθεσε ότι οι πολίτες έχουν αντιληφθεί μέσα στον θυμό τους ότι εκεί συμπυκνώνονται παθογένειες ετών.
«Έχουν κάθε λόγο οι νέοι να φοβούνται και να ανησυχούν είπε αλλά πρέπει να βάλουν κι εκείνοι πλάτη για να αλλάξει η χώρα», είπε απαντώντας στο ερώτημα της Ευδοκίας Τσαγκλή η οποία βρισκόταν μέσα στο τρένο.
Απαντώντας σε άλλο ερώτημα νέου που ήταν στο τρένο στα Τέμπη είπε ότι πρέπει να αλλάξουν όλα στην χώρα αλλά πρέπει πρώτα να αλλάξουμε εμείς. Διαβεβαίωσε ότι άκουσε τα συνθήματα των νέων που διαδήλωσαν.
![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20780%20500'%3E%3C/svg%3E)
Απαντώντας σε άλλο ερώτημα για το ότι δεν βοηθήθηκαν οι πληγέντες από την πρώτη στιγμή απάντησε: «Διαφωνώ λίγο γιατί μέσα από αυτή την τραγωδία αναδείχθηκε η δυνατότητα του κρατικού μηχανισμού να δράσει γρήγορα και να σώσουμε ζωές. Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι τα παιδιά που βρέθηκαν στα βαγόνια πρέπει να βοηθηθούν να το διαχειριστούν αλλά προείχε η μακάβρια αποστολή του εντοπισμού των σορών».
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δέχθηκε και ερώτηση που αφορούσε το περιεχόμενο του εμπορικού τρένου και η απάντησή του ήταν κατηγορηματική πως δεν υπήρχε τίποτα ύποπτο στην εμπορική αμαξοστοιχία. Είπε ακόμα ότι θα πάρει καιρό να αισθανθούμε ανέμελοι.
«Θα ρίξουμε άπλετο φως»
Όσον αφορά στο θέμα της απόδοσης ευθυνών ο Κυριάκος Μητσοτάκης και ερωτηθείς αν υπάρχουν ευθύνες στις διοικήσεις του σιδηρόδρομου είπε: «Όλοι θέλουμε να μάθουμε την αλήθεια. Θα πάρουμε έναν μεγάλο προβολέα και θα ρίξουμε άπλετο φως. Αλλά πρέπει να ψάξουμε στο πώς φτάσαμε σ εκείνο το βράδυ. Προφανώς και έγιναν μια σειρά από ανθρώπινα λάθη αλλά αν είχαμε μια διαφορετική εκπαίδευση το δυστύχημα δεν θα είχε συμβεί». Είπε ότι οι διοικήσεις έφυγαν από την πρώτη στιγμή όπως και ο υπουργός.
Για το πώς στελεχώθηκαν οι οργανισμοί είπε ότι είναι δικαιολογημένο αίτημα να τεθεί μια τέτοια ερώτηση. «Οι άνθρωποι που διοικούσαν πληρούσαν τις προϋποθέσεις. Δεν ήταν κομματικοί διορισμοί με την στενή τους έννοια. Δεν μου αρέσουν οι κομματικοί διορισμοί. Έχω στελέχη έξω από το κόμμα στην κυβέρνηση. Είναι ελάχιστοι.
Πιστεύετε ότι υπάρχουν πολλοί οι οποίοι είναι διατεθειμένοι -σοβαροί επαγγελματίες managers του ιδιωτικού τομέα-, οι οποίοι είναι διατεθειμένοι να αναλάβουν έναν τέτοιο οργανισμό, ο οποίος μπορεί να πληρώνει λιγότερο από ό,τι εισπράττει ένας Γενικός Διευθυντής στο Ελληνικό Δημόσιο; Αν θέλουμε, λοιπόν, να είμαστε απολύτως ειλικρινείς και θέλουμε να διεκδικήσουμε καλά στελέχη και θέλουμε να πάμε στη λογική της ανοιχτής προκήρυξης -πράγμα το οποίο κάναμε τώρα για τις θέσεις του ΟΣΕ και του ΕΡΓΟΣΕ- θα είμαστε όμως αποφασισμένοι ότι στο Ελληνικό Δημόσιο θα πρέπει να πληρώσουμε περισσότερα, χωρίς να κινδυνεύουμε να κατηγορηθούμε ανά πάσα στιγμή από την αντιπολίτευση ότι διορίζουμε golden boys. Ας συμφωνήσουμε λοιπόν, ότι αν θέλουμε ένα Δημόσιο, το οποίο θα είναι πραγματικά παραγωγικό, σε θέσεις ευθύνης πρέπει να βρίσκονται άνθρωποι, οι οποίοι δεν θα έχουν τις απολαβές του ιδιωτικού τομέα, αλλά δε μπορούμε να συζητάμε και για εξευτελιστικά χαμηλούς μισθούς».
![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20780%20500'%3E%3C/svg%3E)
«Θα επαναδαπραγματευθώ την σύμβαση για καλύτερη συμφωνία»
Ο πρωθυπουργός ρωτήθηκε για την σύμβαση με την Hellenic Train. Στο ερώτημα αν θα απαιτήσει η Πολιτεία να κάνουν οι Ιταλοί τις επενδύσεις που είχαν υποσχεθεί στην αρχή να κάνουν απάντησε: «Έχει μία σημασία να θυμηθούμε ότι η Hellenic Train πουλήθηκε το 2018 για 45 εκατ. ευρώ. Ήθελαν να την πουλήσουν για 300 και τότε κατηγορούμασταν για ξεπούλημα. Πουλήθηκε για 45 εκατ. ευρώ και διεγράφησαν ταυτόχρονα χρέη, τα οποία ξεπερνούσαν τα 700 εκατ. ευρώ. Γιατί έγινε αυτό; Διότι τα τρένα μας -όπως είχατε την ευκαιρία να αναδείξετε και στην εκπομπή σας- ήταν βαθύτατα προβληματικά. Άρα, για ‘μένα το ζητούμενο, επειδή θέλω να είμαι δίκαιος, δεν ήταν τόσο το τίμημα, όσο τι θα έκανε η Hellenic Train από εδώ και στο εξής για να αποκτήσουμε σύγχρονα και ασφαλή τρένα».
Στο ερώτημα αν το έκανε απάντησε: «Όχι. Σίγουρα όχι στο βαθμό που θα έπρεπε γιατί νομίζω ότι από ένα σημείο και πέρα δεν υπήρξε πραγματική πίστη από όλους τους εμπλεκόμενους ότι πρέπει να επενδύσουμε στο σιδηρόδρομο. Αυτό το οποίο θα κάνουμε και έχω μία συζήτηση επ’ αυτού με την Ιταλίδα Πρωθυπουργό -η οποία είναι δρομολογημένη για τις επόμενες μέρες- είναι να ξαναμιλήσουμε ανοιχτά με την Hellenic Train και να βρούμε ένα νέο πλαίσιο όπου και τα δύο μέρη θα επενδύσουν στο σιδηρόδρομο αυτά που του αξίζουν. Εμείς λοιπόν πρέπει να κάνουμε για το τρένο, αυτά τα οποία πρέπει να κάνουμε ως ιδιοκτήτες της δημόσιας υποδομής. Και πρέπει η Hellenic Train και αυτή να επενδύσει στα Ελληνικά τρένα με καλύτερα τρένα -δε θα πω πιο γρήγορα τρένα, ούτε πιο ασφαλή τρένα- γιατί τα τρένα πρέπει να είναι απολύτως ασφαλή. Αλλά μόνο αν καταφέρουμε και ολοκληρώσουμε με ασφάλεια όλη τη σηματοδότηση του κυρίως δικτύου μπορούμε να περιμένουμε και καλύτερες ταχύτητες στα τρένα μας».
Ερωτηθείς αν θα επαναδιαπραγματευθεί την σύμβαση είπε: «Η απάντηση είναι πως θα καθίσουμε κάτω με τη Hellenic Train και θα καθίσουμε κάτω και με την Ιταλική κυβέρνηση και θα πετύχουμε μία καλύτερη συμφωνία για τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να επενδύσουμε στον Ελληνικό σιδηρόδρομο και οι δύο. Εμένα δεν με ενδιαφέρει κατά ανάγκη να πάρω -ως κράτος- μερίδιο στη Hellenic Train, αλλά αυτό το οποίο με ενδιαφέρει είναι να εξασφαλίσω ότι η Hellenic Train θα μας φέρνει τα καλύτερα τρένα της και όχι -να το πω- τα “σαπάκια” ενδεχομένως τα οποία αποσύρει από την Ιταλία. Οτι το προσωπικό της θα το εκπαιδεύει σωστά και ότι θα επενδύσει επιτέλους αυτά που αξίζουν στον Ελληνικό σιδηρόδρομο. Και εμείς ταυτόχρονα, θα αναλάβουμε τη δέσμευση να επενδύσουμε χρήματα στην τακτική συντήρηση του δικτύου και να επεκτείνουμε λελογισμένα το δίκτυο μας, μέχρι την Αλεξανδρούπολη. Και ο εκσυγχρονισμός της γραμμής από την Αλεξανδρούπολη μέχρι τα σύνορα. Είναι έργα τα οποία για τα οποία υπάρχουν πόροι. Είναι έργα τα οποία θα πάρουν πολύ χρόνο να υλοποιηθούν και προφανώς -γιατί θα με ρωτήσετε σίγουρα και για αυτό- η ολοκλήρωση της περιβόητης σηματοδότησης και τηλεδιοίκησης της βασικής κεντρικής γραμμής όπως και τα έργα που θα φέρουν τα τρένα μέχρι την Πάτρα. Η χώρα χρειάζεται μία κεντρική γραμμή, η οποία θα είναι απολύτως Ευρωπαϊκών προδιαγραφών από την Πάτρα, στην Αθήνα, στη Θεσσαλονίκη, στα σύνορα με σύνδεση σε όλα μας τα λιμάνια».
![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20780%20500'%3E%3C/svg%3E)
«Φταίμε όλοι»
Ο πρωθυπουργός ρωτήθηκε και για τα συμφέροντα που έφεραν τον ΟΣΕ σε αυτή την κατάσταση. «Ο ΟΣΕ», είπε, «υπήρξε διαχρονικά -και επί ημερών Νέας Δημοκρατίας- η μεγάλη «τρύπα» του Ελληνικού Δημοσίου. Με χρέη συσσωρευμένα, τα οποία έκαναν την Ολυμπιακή να φαντάζει πολύ μικρή, ως προβληματική. Αν δεν κάνω λάθος 16 δις διεγράφησαν -αν θυμάμαι καλά- την εποχή των μνημονίων. Είναι χρέη. Αυτά είναι χρήματα τα οποία έδωσε ο Έλληνας φορολογούμενος. Πολλές φορές για τρένα τα οποία πηγαινοέρχονταν άδεια. Για έργα τα οποία ουδέποτε υλοποιήθηκαν και θυμάστε και ‘σεις ιστορίες -πολλές αναδύθηκαν από τη δημοσιογραφική έρευνα– για τρένα στα οποία προστίθεντο, τα οποία διαχειριζόντουσαν κάποιοι άλλοι. Μιλάμε για ιστορίες οι οποίες πραγματικά ισοδυναμούν όχι απλά με αυτό που αποκαλούμε «βαθύ κράτος», με μαύρη τρύπα. Τριτοκοσμικές πραγματικά καταστάσεις που αφορούσαν τον ΟΣΕ για τις οποίες σίγουρα διαχρονικά έχουν ευθύνες οι παρατάξεις που κυβέρνησαν. Μέχρι τουλάχιστον τις εποχές των μνημονίων, όπου μπήκε, έγινε το ακριβώς ανάποδο. Μπήκε ένα πάρα πολύ βαθύ μαχαίρι. Έτσι κόπηκαν όλα, μαχαίρι. Κόπηκαν τα χρήματα για τη στήριξη. Έφυγαν πάρα πολλοί άνθρωποι και από τότε πασχίζουμε, πασχίζουν με αυτούς οι Κυβερνήσεις να βρουν μία καινούρια ισορροπία και στα πλαίσια αυτής της περιόδου πρέπει να εξετάσουμε και την ιστορία της περιβόητης σύμβασης 717. O ΟΣΕ ήταν ένα πάρα πολύ βολικό «μαγαζί» για να στήνονται εργολαβίες από διάφορους για έργα, τα οποία ήταν υπερκοστολογημένα, για έργα τα οποία δεν ολοκληρώνονταν.
Και συνέχισε : «Άλλος κατασκεύαζε την υποδομή. Τι είναι η υποδομή; Τα χωματουργικά έργα. Άλλος την επιδομή. Τι είναι η επιδομή; Οι ράγες του τρένου. Άλλος έκανε τα έργα πολιτικού μηχανικού, άλλος έκανε την τηλεδιοίκηση. Χάος. Λοιπόν, αυτό δεν έγινε τυχαία!»
Αναφερόμενος στην σύμβαση 717 παραδέχθηκε ότι ψηφίστηκε καθυστερημένα ένας νόμος. «Το ‘22. Μετά από 2 χρόνια, προσπαθώντας να μαζέψουμε τον τρόπο με τον οποίο θα προκηρύσσουμε από εδώ και στο εξής τα έργα αυτά, διότι είδαμε τις παθογένειες και αυτό το οποίο με βαραίνει και θα με βαραίνει πάντα, είναι ότι δεν πρόφτασα επί ημερών μου να ολοκληρώσω ένα έργο, το οποίο σίγουρα αν είχε ολοκληρωθεί, οι πιθανότητες θα ήταν με το μέρος μας ότι δε θα συνέβαινε το ατύχημα».
Είπε ότι «οι πολίτες τώρα μπορούν να βγάλουν άκρη. Θα σας πω λοιπόν, εγώ πώς αισθάνομαι αυτή τη στιγμή και ποια πιστεύω ότι είναι η αλήθεια, η οποία δεν επιδέχεται καμίας αμφισβήτησης. Δε μπορούν να καταλάβουν οι πολίτες. Ποσοστά από ‘δω, ποσοστά από εκεί. Χαρτιά από εκεί, φωτογραφίες από ‘δω. Φωτογραφίες από εκεί. Τι είναι βέβαιο; Τι ξέρουμε για τη σύμβαση αυτή; Υπεγράφη το 2014 και έπρεπε να έχει ολοκληρωθεί το 2016. Αυτό το γνωρίζουμε. Το ‘19 όταν ήρθαμε στα πράγματα δεν είχε ολοκληρωθεί. Είναι επίσης βέβαιο ότι επί ημερών μας υπεγράφη συμπληρωματική σύμβαση, που δεν είχε υπογραφεί επί ΣΥΡΙΖΑ και από τότε το έργο άρχισε να τρέχει με μεγαλύτερη ταχύτητα. Με παραπάνω λεφτά. Είναι επίσης εξίσου βέβαιο ότι το έργο δεν πρόφτασε να ολοκληρωθεί επί των ημερών μας. Τώρα αυτό το οποίο νομίζω ότι ενοχλεί και θυμώνει τους πολίτες σε αυτήν την -άχαρη τελείως- αντιπαράθεση είναι να προσπαθούν κάποιοι όχι απλά να επιμερίσουν ευθύνες, αλλά να λένε περίπου ότι τα τρένα λειτουργούσαν μια χαρά μέχρι τον Ιούλιο του ‘19 και ήρθαμε εμείς και τα διαλύσαμε. Εμείς και εγώ προσωπικά ανέλαβα με θάρρος την ευθύνη που μου αναλογεί και είπα μία κουβέντα. “Φταίμε όλοι”. Γιατί είναι τόσο δύσκολο κ. Θεοδωράκη αυτή τη κουβέντα να την πούμε επιτέλους όλοι; Γιατί δεν την έχουν πει όλοι. Δεν την έχουν πει όλοι. Δε μπορούμε επιτέλους να συμφωνήσουμε ότι όλοι έχουμε ένα μερίδιο ευθύνης; Το μερίδιο που μας αναλογεί για τα χρόνια που κυβερνήσαμε. Τόσο δύσκολο είναι αυτό; Και πρέπει να προκαλούμε την νοημοσύνη των πολιτών. Και θα έλεγα και την οργή των θυμάτων της τραγωδίας με το να λέμε “εμείς δεν φταίμε και φταίνε οι άλλοι”. Μα θα κερδίσει κανείς πολιτικά από αυτό; Πολύ αμφιβάλλω αλλά σε βαθιά, ανθρώπινο επίπεδο».
![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20780%20500'%3E%3C/svg%3E)
Για την ευθύνη κ. Τσίπρα είπε και ότι είπε πως ανέλαβε την ευθύνη του του αναλογεί σχολίασε: «Τώρα κοιτάξετε να δείτε. Η ευθύνη που του αναλογεί δε φαίνεται να δείχνει τουλάχιστον οποιαδήποτε ευθύνη με τον τρόπο με τον οποίο πολιτεύεται στο θέμα αυτό. Επίσης, όμως, είναι απολύτως βέβαιο και δε θέλω τώρα να μπω στη μεγάλη λεπτομέρεια των θεμάτων, διότι νομίζω ότι θα αδικήσουμε την ουσία της συζήτησης. Είναι απολύτως βέβαιο κ. Θεοδωράκη ότι το τοπικό -το τονίζω- σύστημα τηλεδιοίκησης λειτουργούσε στη Λάρισα από τον Νοέμβριο του ‘22. Αυτό δεν επιδέχεται καμίας αμφιβολίας και θέλω να το τονίσω και θέλω να διαψεύσω κατηγορηματικά όποιον ισχυρίζεται κάτι διαφορετικό. Και γιατί το λέω αυτό; Διότι όλα τα προηγούμενα τρένα, τα οποία πέρασαν από το σταθμό της Λάρισας εκείνη την ημέρα, υπήρξε χάραξη χρησιμοποιώντας αυτό το σύστημα. Αυτό το οποίο πρέπει να καταλάβουμε είναι γιατί ο σταθμάρχης ο συγκεκριμένος δεν το χρησιμοποίησε. Δεν υπήρχε καμία αμφιβολία ότι το σύστημα δούλευε. Δεν υπήρχε επίσης καμία αμφιβολία ότι ο σταθμάρχης δεν το χρησιμοποίησε. Μέχρι εκεί γνωρίζουμε. Πάλι τονίζω βέβαια ότι εγώ δεν είμαι αυτός, ο οποίος θα ρίξει τον κάθε σταθμάρχη στο “πυρ το εξώτερο”».
Είπε ακόμα ότι «έγινε μία σειρά από ανθρώπινα λάθη το γνωρίζουμε. Όχι ένα. Και κάποτε τα τρένα μας, δούλευαν με ασφάλεια σε μονές γραμμές χωρίς κανένα σύστημα τηλεδιοίκησης και ξέρετε πώς γινότανε τότε; Το έμαθα και εγώ στην πορεία. Δεν το γνώριζα πώς γινόταν τότε η επικοινωνία κατ΄ ανάγκη μεταξύ των σταθμών και πώς ήταν σίγουροι οι σταθμάρχες ότι δεν υπήρχε τρένο στην αντίθετη γραμμή, στη μονή γραμμή; Έπαιρνε το τρένο μια σκυτάλη. Κανονική σκυτάλη. Έφευγε από το ένα και τη παρέδιδε. Και αν δεν παρεδίδετο η σκυτάλη, δεν υπήρχε περίπτωση να φύγει το τρένο από τον άλλο σταθμό. Βρεθήκαμε, λοιπόν, σε μία παράξενη φάση, όπου η τεχνολογία άρχισε να μπαίνει στη ζωή μας. Η ανθρώπινη διοίκηση και αυτή άλλαξε. Αυτό το οποίο νομίζω ότι ενόχλησε πιο πολύ από όλα και με εξόργισε είναι αυτή η κουλτούρα του “ωχαδερφισμού“, του “μπλάνκο“, της αδιαφορίας για κάτι το οποίο όλοι το βλέπαμε. Όλοι μας λέγανε τώρα. Μας λένε τώρα ότι ο άνθρωπος αυτός δεν έκανε. Αλλά κανείς τότε δεν είπε: “Ρε παιδιά γιατί τον βάζουμε αυτόν σε αυτήν την βάρδια;”. Αυτά θα τα βρει η Δικαιοσύνη. Δεν είναι η Ελλάδα, η Ελλάδα του “μπλάνκο”. Όπου ο καθένας μπορεί να συμπληρώνει τις βάρδιες του και να πηγαίνει εκ των υστέρων να τις αλλάζει».
Για τον λόγο αυτό εξήγησε ότι για αυτό και είπαμε ότι ως πρώτη αντίδραση πρέπει να εξασφαλίσουμε ότι έχουμε δυό σταθμάρχες. «Είχαμε λιγότερους σταθμάρχες από ότι χρειαζόμασταν. Πρέπει να προχωρήσουμε στις απαραίτητες προσλήψεις, οι οποίες δεν είχαν γίνει εδώ και αρκετά χρόνια αλλά, όπως σας είπα οι ατέλειες του συστήματος πρέπει να εντοπίζονται και πρέπει να τις διορθώνουμε. Και αν θέλετε να σας πω κάτι. Εγώ να σας πω κάποιες γρήγορες παρεμβάσεις που μπορούμε να κάνουμε…».
Υπογράμμισε ακόμα ότι έχουν επιλεγεί οι συμβάσεις ορισμένου χρόνου για να διασφαλίσουμε το αδιάβλητο των προσλήψεων να έχουμε μία διαδικασία προσλήψεων, η οποία είναι εξαιρετικά «βαριά». «Όταν λοιπόν, στην επόμενη διακυβέρνηση -εφόσον μας εμπιστευτεί ο ελληνικός λαός- και πάλι θα πρέπει να φέρουμε έναν εξορθολογισμό του ΑΣΕΠ για να τρέχουν πιο γρήγορα αυτές οι προσλήψεις. Άλλο παράδειγμα. Τις εξετάσεις. Τις ίδιες εξετάσεις τις κάνει ο ΟΣΕ ο ίδιος. Όχι. Δεν πρέπει να τις κάνει ο ΟΣΕ. Γιατί είναι τόσο δύσκολο να φέρουμε έναν εξωτερικό πιστοποιητή, ώστε αυτός ο οποίος κάνει τις εξετάσεις για τον σταθμάρχη να μην είναι οι ίδιοι οι οποίοι εκπαιδεύουν και να περνούν όλοι με άριστα. Άρα, ο εξωτερικός πιστοποιητής. Σας λέω πράγματα, τα οποία και εγώ δε σας κρύβω τα έμαθα στην πορεία εξετάζοντας τι μπορούμε να κάνουμε από εδώ και στο εξής. Και βέβαια το πιο σημαντικό. Ψηφιακή κάρτα εργαζομένου. Παντού στο Δημόσιο. Το επαναλαμβάνω. Η εντολή που έδωσα στον Υπουργό Εργασίας είναι: “Θα επιταχύνουμε το έργο της ψηφιακής κάρτας παντού στο Δημόσιο“. Δε γίνεται».
Ο πρωθυπουργός είπε ακόμα ότι δε γίνεται σήμερα να μην ξέρουμε πότε έρχεται ένας εργαζόμενος και πότε φεύγει από τη δουλειά του όταν έχουμε την τεχνολογία, η οποία μπορεί να το κάνει αυτό πάρα πολύ απλά. Για τις επικοινωνίες τόνισε ότι: «Εξ όσων γνωρίζω, οι επικοινωνίες -τις οποίες ακούσαμε και οι διάλογοι οι οποίοι έγιναν- έγιναν με το σύστημα GSM-R. Το ζητούμενο δεν ήταν λοιπόν τόσο η επικοινωνία μεταξύ των τρένων. Τι έλειπε για να το πούμε πολύ απλά; Υπήρχε η τοπική τηλεδιοίκηση. Ο σταθμάρχης έβλεπε ότι το τρένο ήταν στη λάθος γραμμή άσχετα αν δεν το είδε εκείνη τη στιγμή».
![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20780%20500'%3E%3C/svg%3E)
«Θα συζητήσω για την υποψηφιότητα Καραμανλή μαζί του όταν έρθει η ώρα»
Σε ερώτηση για το αν θα πρέπει ο Κώστας Αχ. Καραμανλής να είναι υποψήφιος στις επερχόμενες εκλογές δέχθηκε ο Κυριάκος Μητσοτάκης απάντησε:
«Ο κύριος Καραμανλής; Θα πρέπει να παραιτηθεί από τα ψηφοδέλτια ή ο λαός θα αποφασίσει;» ρωτήθηκε ο πρωθυπουργός.
«Ο κ. Καραμανλής. Να σας πω ότι αμέσως μετά, όταν βρεθήκαμε μαζί, έθεσε στην διάθεσή μου -όχι απλά έθεσε στη διάθεσή μου την παραίτησή του με το τυπικό ξέρετε τρόπο- παραιτήθηκε. Αμέσως και αυτό τον τιμά. Θα μου πείτε “αυτονόητο”; Ναι. Αλλά πόσες φορές το έχουμε δει; Ας το αναγνωρίσουμε τουλάχιστον αυτό. Και βέβαια ο κ. Καραμανλής πήγε χθες στην Βουλή, μίλησε, παρουσίασε την άποψή του θεσμικά ως όφειλε. Θα κριθεί κι αυτό. Τώρα το ζήτημα των ψηφοδελτίων επιτρέψτε μου να το συζητήσω μαζί του, όταν έρθει η ώρα» είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.
«Ο κ. Τσίπρας έστησε επικοινωνιακό σόου»
Μέγαλο λάθος χαρακτήρισε ο Κυριάκος Μητσοτάκης την πολιτικοποίηση του τραγικού δυστυχήματος στα Τέμπη, στην συνέντευξη που παραχώρησε στην εκπομπή «Πρωταγωνιστές» του Alpha και στον Σταύρο Θεοδωράκη το βράδυ της Τρίτης (21/03). «Είναι μεγάλο λάθος σε μία μεγάλη στιγμή εθνικής τραγωδίας -γιατί περί τούτου πρόκειται- η κοινωνία θέλει να είναι ενωμένη και πιστεύω ότι ενοχλείται βαθύτατα από την πολιτικοποίηση του συμβάντος αυτού, από επικοινωνιακά σόου και αυτό το οποίο έγινε από τον κ. Τσίπρα στη Λάρισα ήταν επικοινωνιακό σόου. Πήγε σε έναν άλλο χώρο. Δεν πήγε καν στο χώρο του σταθμού της Λάρισας να δει ότι ο πίνακας δουλεύει. Δε νομίζω ότι χρειαζόμαστε αυτό. Νομίζω ότι προσβάλουμε όχι τη νοημοσύνη, τις απαιτήσεις των πολιτών από τα πολιτικά κόμματα για το τι πρέπει να γίνει».
Για τις υποδομές ο πρωθυπουργός είπε: «Πιστεύω ότι μπορεί να έχετε δίκιο στο ότι σε ένα Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, το μεγαλύτερο βάρος να πέφτει σε υποδομές και οι μεταφορές ενδεχομένως ο «φτωχός συγγενής». Και μία από τις σκέψεις που πρέπει να εξετάσουμε είναι αν πρέπει να ξανά-δημιουργήσουμε ένα αυτόνομο Υπουργείο Μεταφορών και να σπάσει το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών στα δύο. Είναι κάτι το οποίο σαφέστατα και το σκέφτομαι και το εξετάζουμε. Να σας πω, όμως, για τις μεταφορές αυτό το οποίο λέτε.
Θα σας πω μόνο ότι αυτή η κυβέρνηση έβαλε μπρος το μεγαλύτερο έργο υποδομών που γίνεται στη χώρα σήμερα που είναι η γραμμή 4 του Μετρό της Αθήνας. Και αυτή η κυβέρνηση βέβαια κατάφερε και ξεμπλόκαρε το Μετρό της Θεσσαλονίκης και θα έχουμε στις αρχές του ‘24 και Μετρό και αρχαία. Άρα στα δύο κρίσιμα έργα υποδομών σταθερής τροχιάς της χώρας που αφορούν την Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, πιστεύω ότι έγινε πρόοδος. Θα ήθελα περισσότερα πράγματα στα λεωφορεία.
Καταφέραμε, έχουμε ήδη μεγάλα, μεγάλους διαγωνισμούς οι οποίοι τρέχουν για την αντικατάσταση λεωφορείων, με λεωφορεία σύγχρονης τεχνολογίας. Δεν μας τιμά η εικόνα των λεωφορείων μας, αλλά πιστεύω πράγματι ότι μία πολιτική δημοσίων μεταφορών -με έμφαση κυρίως στα λεωφορεία και στα τρένα μας- μπορεί να είναι αντικείμενο και πρέπει να είναι αντικείμενο ενδεχομένως ενός αυτόνομου υπουργείου, το οποίο δε θα χάνεται μέσα στη μεγάλη εικόνα των σημαντικών έργων υποδομής, τα οποία αναμφισβήτητα προχωράνε. Γιατί αυτό, κανείς δεν μας έχει κατηγορήσει. Προχωράνε μεγάλα έργα υποδομής στη χώρα όσον αφορά δρόμους…»
Ο πρωθυπουργός τόνισε ακόμα ότι «ο σιδηρόδρομος είναι απαραίτητος για λόγους βασικών μετακινήσεων και για εμπορικούς λόγους. Άρα, σίγουρα πρέπει να δώσουμε πολλή μεγαλύτερη προσοχή στον σιδηρόδρομο. Στην αναθεώρηση του Ταμείου Ανάκαμψης. Θα μπορέσουμε να εξασφαλίσουμε -θα μετακινήσουμε πόρους για να εξασφαλίσουμε περισσότερους πόρους- για το δίκτυο αλλά και για τη συντήρηση των κρίσιμων υποδομών μας. Είναι μία κριτική αυτή, την οποία ακούω με πολύ προσοχή και πρέπει να απαντήσουμε σε αυτούς οι οποίοι λένε ότι τα μέσα σταθερής τροχιάς τα αφήσαμε λίγο στην τύχη τους. Όπως σας είπα δεν πιστεύω ότι αυτό είναι».
![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20780%20500'%3E%3C/svg%3E)
«Ξέρω ότι αυτή η καρέκλα είναι προσωρινή»
Ερωτηθείς αν υπάρχουν κάποιοι άνθρωποι στο Μαξίμου που παίρνουν το ρίσκο να του λένε πράγματα που κάποιοι συνεργάτες του μπορεί να του κρύβουν απάντησε. «Κατ΄ αρχάς», είπε, «να θυμίσουμε τους τηλεθεατές μας ότι ο “τρελός της αυλής” ήταν αυτός που μπορούσε να λέει στους παλιούς βασιλείς, αυτά τα οποία κανείς άλλος δεν τολμούσε να τους έλεγε γιατί θα τους έκοβε το κεφάλι ο βασιλιάς. Αλλά ήταν ένας ρόλος εντός εισαγωγικών θεσμοθετημένος για να λένε, για να υπάρχει η αλήθεια στην εξουσία. Τώρα δεν έχουμε, έχουμε δημοκρατικά συστήματα με άλλα συστήματα λογοδοσίας. Είναι, όμως εξαιρετικά σημαντικό, πάντα να μπορείς να εισπράττεις τα μηνύματα. Και να υπάρχουν συνεργάτες ή ενδεχομένως και άνθρωποι εκτός του στενού πυρήνα της πολιτικής που να μπορούν να μας πουν την αλήθεια και να μην τους απασχολεί το πώς θα αντιδράσεις εσύ και αν θα γίνεις συμπαθής ή αντιπαθής. Δεν σας κρύβω ότι είναι πάντα μερικές φορές δύσκολο για τους συνεργάτες να το κάνουν αυτό. Προσπαθώ να το ενθαρρύνω. Δε συμβαίνει ίσως στο βαθμό που θα ήθελα. Ενδεχομένως γιατί και εγώ από τη φύση μου είμαι άνθρωπος που έχω άποψη, αλλά μου αρέσει να πείθομαι με επιχειρήματα. Για ‘μένα το ρόλο αυτό τον επιτελούν συχνά άνθρωποι, οι οποίοι είναι τελείως εκτός πολιτικής. Θα έλεγα στενοί μου φίλοι, οι οποίοι δεν έχουν τίποτα να προσβλέπουν από την πολιτική, αλλά οι οποίοι είναι μέσα στην κοινωνία και οι οποίοι ενδιαφέρονται για το καλό με την έννοια ότι θέλουν να ακούσω πράγματα τα οποία ενδεχομένως άλλοι να μη μου λένε. Αυτό γίνεται. Και γίνεται βέβαια τολμώ να πω και στο σπίτι μου. Γιατί και η σύζυγός μου και τα παιδιά μου, είναι νομίζω, έχουν το θάρρος της γνώμης προφανώς να μου λένε αυτά τα οποία μπορεί να θεωρούν κάποιοι ότι δε θέλω να ακούσω».
Ο πρωθυπουργός ρωτήθηκε ακόμα αν πιστεύει ότι τα ξέρει όλα και απάντησε: «Πιστεύω ότι έχω και αρκετή εμπειρία και έχω δει τα “πάνω” και τα “κάτω” της πολιτικής, να γνωρίζω ποιες είναι οι παγίδες και να προσπαθώ πάντα να παίρνω κάποιες αποστάσεις από την θέση μου, για να βλέπω τα πράγματα όσο πιο αντικειμενικά και καθαρά γίνεται. Και βέβαια, γνωρίζω πάρα πολύ καλά -αναφερθήκατε στους όμορφους αυτούς χώρους- ότι αυτή η θέση είναι προσωρινή. Και αυτή η καρέκλα είναι προσωρινή. Δεν είναι μία μόνιμη θέση αυτή και αυτό είναι κάτι το οποίο φροντίζω να το θυμίζω στον εαυτό μου σε κάθε ευκαιρία. Προφανώς και είμαστε, μπαίνουμε σε προεκλογική περίοδο. Φιλοδοξώ να ξανακερδίσω εκλογές και πιστεύω ότι τελικά θα τα καταφέρουμε. Όμως αυτό δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να γεννήσει αισθήματα σιγουριάς και αλαζονείας. Και να σας πω και κάτι. Η Ευδοκία νομίζω το είπε στη συνέντευξη. “Κάνει κανείς σχέδια και ο Θεός γελά“. Ξέρετε πόσα σχέδια είχαμε κάνει και εμείς σε αυτά τα τέσσερα χρόνια και πόσα μας έτυχαν, τα οποία έπρεπε να διαχειριστούμε; Πάρα πολλά απρόοπτα, πάρα πολλές κρίσεις. Άρα, ο σχεδιασμός είναι απαραίτητος, αλλά ταυτόχρονα γνωρίζουμε ότι πάρα πολλές φορές βρισκόμαστε απέναντι σε απρόοπτα γεγονότα, τα οποία μας υποχρεώνουν να ανασχεδιάσουμε τις προτεραιότητές μας».
«Αν σκέφτηκα να παραιτηθώ; Όχι. Δεν έχω μάθει να τα παρατάω»
Για το αν του πέρασε από το μυαλό να παραιτηθεί όταν κατάλαβε πόσο μεγάλο ήταν αυτό που είχε συμβεί στα Τέμπη ο Κυριάκος Μητσοτάκης είπε: «Ενημερώθηκα για το ατύχημα σχεδόν αμέσως. Έμεινα όρθιος όλο το βράδυ, προσπαθώντας να αποκτήσω καλύτερη εικόνα. Ήταν σαφές από την αρχή ότι μιλούσαμε για κάτι το οποίο ήταν καταστροφικό. Όταν μιλήσαμε με τους πρώτες διασώστες, οι οποίοι πήγαν και μας περιέγραψαν μία εικόνα αποκαλυπτική. Και όταν πήγα την επόμενη μέρα, ήταν ίσως το πιο δύσκολο πράγμα το οποίο έχω κάνει. Ήταν μία αποκαλυπτική εικόνα και ήταν όλα -οι μυρωδιές, τα πρόσωπα των ανθρώπων οι οποίοι μπήκαν μέσα στα συντρίμμια- ήταν πολύ, πολύ δύσκολη στιγμή για ‘μένα. Αν σκέφτηκα να παραιτηθώ; Όχι. Δεν έχω μάθει να τα παρατάω στις δυσκολίες και γιατί οι πολιτικοί τελικά κρίνονται από τον λαό και σίγουρα όταν έρχεται η ώρα της κρίσης υπάρχει ένα συνολικό ισοζύγιο. Και οι πολίτες θα μας χρεώσουν το γεγονός ότι δε μπορέσαμε να εξασφαλίσουμε ότι τα τρένα μας είναι ασφαλή στο βαθμό που εκείνοι θα κρίνουν».
![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20780%20500'%3E%3C/svg%3E)
«Εκλογές θα γίνουν τον Μάιο»
Ο πρωθυπουργός στην συνέντευξή του ξεκαθάρισε ότι εκλογές θα γίνουν τον Μάιο. «Γιατί δε δίνετε ημερομηνία των εκλογών;» ρωτήθηκε ο πρωθυπουργός ο οποίος απάντησε πως: «Εγώ σας έχω πει εξ αρχής ότι οι εκλογές θα γίνουν στο τέλος της τετραετίας, αλλά κανείς δεν με πίστευε. Μπορώ να σας πω μετά βεβαιότητος ότι οι εκλογές θα γίνουν το Μάιο. Δεν θα γίνουν τον Ιούλιο. Και δεν θα γίνουν -θα ήταν και αδιανόητο να λέγαμε ότι οι εκλογές θα γίνουν τον Ιούλιο- διότι μπορεί να χρειαστεί δεύτερη κάλπη. Πολύ πιθανό. Και δεν θα πάμε να κάνουμε εκλογές τον Αύγουστο. Και φυσικά έχουμε και την περίοδο των Πανελληνίων, την οποία πρέπει να προστατεύσουμε ως “κόρη οφθαλμού”. Εκμαιεύσατε, είδατε, κάποιες ειδήσεις από την συνέντευξη».
Ρωτήθηκε αν είναι έτοιμος για μια κυβέρνηση συνεργασίας; «Εγώ προσωπικά δεν το πιστεύω και θα εξακολουθώ να υπερασπίζομαι την ανάγκη στη δεύτερη κάλπη. Γιατί η δεύτερη κάλπη είναι αυτή η οποία μπορεί να δώσει αυτοδυναμία, ότι αυτή είναι η σωστή λύση για τη χώρα» τόνισε ο πρωθυπουργός και πρόσθεσε: «Καταρχήν πιστεύω ότι πρέπει να έχουμε αποφασιστικές Κυβερνήσεις με συμπαγή κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Έχω αποδείξει και αρκεί να δείτε τη σύνθεση της Κυβέρνησής μου σήμερα, ότι έχω ενσωματώσει στο κυβερνητικό σχήμα πολλούς ανθρώπους οι οποίοι δεν προέρχονται από τη Νέα Δημοκρατία. Προσπάθησα πραγματικά να κάνω την καλύτερη δυνατή κυβέρνηση. Δυσαρεστώντας πολύ συχνά την παράταξή μου και στελέχη τα οποία περίμεναν να γίνουν υπουργοί».
«Ευτυχώς το κόμμα του “κανένα” δεν έχει πάρει κεφάλι»
Ο πρωθυπουργός απέρριψε την θέση ότι το κόμμα του «κανένα» παίρνει κεφάλι. «Ευτυχώς το κόμμα του “κανένα” δεν έχει πάρει ακόμα κεφάλι. Αλλά βλέπουμε σίγουρα μια μεγαλύτερη… Περισσότερα αρνητικά συναισθήματα κι απέναντι στην κυβέρνηση -απολύτως αναμενόμενο μετά από μια τέτοια τραγωδία- αλλά απέναντι και συνολικά στο πολιτικό σύστημα και αυτό πρέπει να προβληματίσει και τ’ άλλα κόμματα, κυρίως αυτούς τους οποίους σπεύδουν να κάνουνε σπέκουλα πάνω σ’ αυτήν την τραγωδία. Προφανώς η σημερινή κυβέρνηση έχει την πρώτη ευθύνη, διότι επί των ημερών μας έτυχε αυτό το ατύχημα, αλλά όπως σας είπα η δικιά μας -θα έλεγα- υποχρέωση είναι να μετατρέψουμε αυτά τα αισθήματα».
Μάλιστα πρόσθεσε: «Αν κάτι έχω αποφασίσει μέσα μου είναι ότι θα είμαι πολύ πιο τολμηρός στο να συγκρουστώ με αυτά τα οποία ο ίδιος βλέπω ότι δεν μου αρέσουν. Μπορεί μερικές φορές να έκανα ένα – δύο βήματα πίσω, παρά ταύτα πιστεύω ότι πετύχαμε πολλά βήματα εκσυγχρονισμού. Τώρα μέσα μου δεν υπάρχει καμία αμφιβολία, καμιά αμφιβολία ότι πρέπει να κινηθούμε με ακόμη πιο γρήγορους ρυθμούς στο να “ξεριζώσουμε” όλες αυτές τις εστίες της Ελλάδος, η οποία μας πονάει. Και νομίζω ότι σε αυτό -δεν ξέρω αν θα μπορέσω να πείσω τους πολίτες- ότι εγώ είμαι ο πιο κατάλληλος να το κάνω. Από ‘κει και πέρα οι πολίτες θα κρίνουν. Απ’ τη στιγμή που πιστεύουμε ότι αυτός είναι ο δρόμος που πρέπει να διανύσουμε. Αυτό το οποίο λέμε: «Πώς θα γίνουμε Ευρώπη»; Έχουμε γίνει Ευρώπη σε κάποια -αρκετά ενδεχομένως- και σε κάποια άλλα εξακολουθούμε να θεωρούμε ότι είμαστε Βαλκάνια. Αλλά να μη μηδενίσουμε και συνολικά την πρόοδο την οποία έχει κάνει η χώρα. Επιμένω. Κάνουμε δυο βήματα μπρος κι ένα βήμα πίσω. Όχι δύο βήματα πίσω και ένα βήμα μπρος».
![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20780%20500'%3E%3C/svg%3E)
«Η πρώτη κάλπη πρέπει να μας πει “ποιος” πρέπει να κυβερνήσει τη χώρα»
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε πως: «Κι όταν στην επόμενη κυβέρνηση λέω ότι “θα ‘χω πολύ περισσότερες γυναίκες” και εκεί μπορεί να δυσαρεστηθούν κάποιοι, γιατί δεν θα υπάρχουν τόσες θέσεις ενδεχομένως για άντρες υπουργούς. Διότι ο αριθμός των υπουργών είναι συγκεκριμένος. Άρα για ‘μένα το ζήτημα δεν είναι αν θέλω ή αν δεν θέλω τις συνεργασίες αυτές καθαυτές, είναι το ποιο σχήμα είναι εκείνο, το οποίο είναι το πιο αποτελεσματικό για το καλό της χώρας.
Αυτή είναι η άποψή μου. Δεν την έκρυψα ποτέ. Από ‘κει και πέρα όμως, καθένας σέβεται το αποτέλεσμα των εκλογών, αλλά τονίζω κάτι για μένα, που θα μας υποδείξει πώς πρέπει να κυβερνηθεί. Όχι από ποιον.
Η πρώτη κάλπη πρέπει να μας πει “ποιος” πρέπει να κυβερνήσει τη χώρα. Η δεύτερη, εφόσον χρειαστεί, -που το θεωρώ πάρα πολύ πιθανό να χρειαστεί- θα μας υποδείξει και “πώς” θα κυβερνηθεί η χώρα. Από ποια κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Κι εκεί πέρα προφανώς και θα σεβαστώ και θα σεβαστούμε την ετυμηγορία του Ελληνικού λαού.
Να σας πω όμως και κάτι ακόμα, δεν μπορώ να μην επισημάνω έτσι τώρα -χάριν της ιστορίας- ότι όταν παραδείγματος χάρη ζήτησα από τον κ. Ανδρουλάκη αφότου εκλέχτηκε να συναντηθούμε, να γνωριστούμε, καινούργιος αρχηγός κόμματος… Αρνήθηκε τη συνάντηση, αρνήθηκε να με συναντήσει δύο φορές. Του ζήτησα να συναντηθούμε και αρνήθηκε να με δει. Μπορείτε να βγάλετε τα συμπεράσματά σας για το πόσο εύκολη ή δύσκολη μπορεί είναι η συνεννόηση με αυτούς τους όρους. Αλλά…»
«Αυτοί που υπερασπίζονται την κάλπη της απλής αναλογικής, να μας πουν από τώρα με ποιους θέλουν να κυβερνήσουν
Για τα εκλογικά συστήματα και την κατάσταση στην Ευρώπη ο πρωθυπουργός είπε ότι το μεγάλο πρόβλημα σήμερα της Ευρώπης είναι ότι η Γερμανική κυβέρνηση είναι τρικομματική και δεν ξέρει που πατά και που στέκεται σε πολλά πράγματα.
Μάλιστα υποστήριξε ότι το σύστημα της ενισχυμένης αναλογικής το ζηλεύουν όλοι. «Διότι», όπως είπε, «τελικά οι κυβερνήσεις συνεργασίας -ναι ωραία η κουλτούρα τη ευρύτερης συναίνεσης- αλλά όταν πρέπει να πάρουμε κάποιες αποφάσεις πιο γρήγορα, όταν πρέπει να δώσουμε έμφαση στην αποτελεσματικότητα -επιτρέψτε μου να σας πω- ότι δεν δουλεύουν τόσο καλά. Και εν πάση περιπτώσει αυτοί οι οποίοι υπερασπίζονται την κάλπη της απλής αναλογικής, να μας πουν από τώρα με ποιους θέλουν να κυβερνήσουν. Διότι, εγώ δεν την υπερασπίζομαι, άρα δεν έχω αυτή την υποχρέωση. Το θεωρώ απολύτως λογικό ότι αυτοί οι οποίοι ισχυρίζονται ότι θέλουν να κάνουν προοδευτική διακυβέρνηση στη χώρα, στην πρώτη κάλπη πρέπει να καθίσουν και να τα βρούν πριν τις εκλογές. Όχι μετά τις εκλογές».
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης είπε ακόμα ότι δεν έχει αυταπάτες όσον αφορά στις δημοσκοπήσεις. «Ξέρω να διαβάζω τις μετρήσεις. Πρέπει να σας πω όμως ότι παρά τα μεγάλα σκαμπανεβάσματα και παρά το γεγονός ότι σίγουρα δεχτήκαμε ένα αναμενόμενο δημοσκοπικό χτύπημα, δεν είναι συνηθισμένο -τουλάχιστον στην ιστορία της μεταπολίτευσης- το κόμμα εξουσίας και ο Πρωθυπουργός να προηγείται έστω και με πιο μειωμένα νούμερα σε σχέση με το παρελθόν ενός αρχηγού της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, ο οποίος δεν είναι καινούργιος. Έχει υπάρξει Πρωθυπουργός. Αλλά αυτά αφορούν τις δημοσκοπήσεις. Σήμερα είναι έτσι, αύριο μπορεί να είναι αλλιώς… Το αίτημα λοιπόν για αλλαγή -ενδεχομένως να κλείσω με αυτό που σας είπα στην αρχή- να ξαναθυμηθούμε την κουβέντα του Άγγελου. Τι μας είπε; “Να αλλάξουμε, να αλλάξουμε τη χώρα αλλά να αλλάξουμε κι εμείς”. Ήταν η πιο αισιόδοξη κουβέντα που άκουσα μέσα σ’ αυτήν την ανείπωτη τραγωδία των Τεμπών. Δεν το λέω επειδή είναι συντοπίτης μας, αλλά όταν ο Καζαντζάκης μίλησε για την ανάληψη της ευθύνης».